Liczebniki (Skaitlis)

Liczebnik – część mowy określająca liczbę, ilość, liczebność, wielokrotność lub kolejność. Niektóre liczebniki (np. główne, porządkowe) odmieniają się przez przypadki i rodzaje.

(Skaitlis - daļa no runas, kas nosaka numuru, summu, numuru secību vai daudzumu. Dažu ciparu (piem., galvenais, kārtas) locījumi un veidi.)


Łączy się z rzeczownikiem, określając go. Podlega deklinacji (odmianie). Wyjątek stanowi liczebnik pół, natomiast liczebnik półtora nie podlega deklinacji, ale odmienia się przez rodzaj gramatyczny.

(Tos apvieno ar lietvārdu saskaņā ar deklināciju (variācijas). Izņēmums ir skaitlis divi, bet skaitlis pusotrs nav pakļauts deklinācijai.)


W języku polskim istnieją następujące rodzaje liczebników:

główne – jeden, dwa, trzy, cztery, pięć, sześć, siedem, osiem, dziewięć, dziesięć, sto, tysiąc, milion

porządkowe – pierwszy, setny, tysięczny

ułamkowe – ćwierć, pół, półtora, jedna druga, trzy czwarte, cztery piąte, pięćdziesiąt setnych

zbiorowe – dwoje, troje, czworo, pięcioro, sześcioro, siedmioro, ośmioro, dziewięcioro, dziesięcioro

mnożne – podwójny, potrójny, poczwórny

nieokreślone – niewiele, kilka, kilkadziesiąt, kilkaset, wiele, trochę, dużo, mało

wielorakie – dwojaki, trojaki

wielokrotne – trzykroć, dwakroć

wielowyrazowe – dwadzieścia dwa, sto dziewięćdziesiąt dwa.


(Ir šādi ciparu veidi:

• Galvenais - viens, divi, trīs, četri, pieci, seši, septiņi, astoņi, deviņi, desmit, simts, tūkstotis, miljons

• kārtas - pirmkārt, simtais, tūkstošais

• daļskaitļi - ceturtdaļa, puse,  trīs ceturtdaļas, četras piektdaļas no piecdesmit simtdaļām

• kolektīvs - divi, trīs, četri, pieci, seši, septiņi, astoņi, deviņi, desmit

• multiplicands - dubults, trīskāršs, četrkāršs

• neskaidrs - maz, desmitiem, simtiem, daudz

• vairāki - divas reizes, trīskārt

• vairākas reizes - trīsreiz, divreiz

• daudzums - divdesmit divi, 192.)


Główne zasady  (Galvenie noteikumi):


Liczebniki 11-19 tworzy się z cyfr od 1 do 9 przez  dodanie końcówek  -naście: 12 – dwanaście, 13 – trzynaście, 17 - siedemnaście, 18 - osiemnaście.

(Skaitļus no 11 līdz 19 raksta, 1 un 9 pievienojot galotni –naście: 12 – dwanaście, 13 – trzynaście, 17 - siedemnaście, 18 - osiemnaście).


Liczebniki, które są wielokrotnościami 10 tworzy się z cyfr od 2 do 9 i końcówek - dzieścia 20 - dwadzieścia, -dzieści 30 – trzydzieści,  40 - czterdzieści.

(Pilni desmiti tiek veidoti, no 2 līdz 9 pievienojot galotni -dzieścia 20 - dwadzieścia, un galotni –dzieści, 30 – trzydzieści, 40 - czterdzieści.)


Liczebniki 50 - 90 tworzy się przez dodanie końcówki -dziesiąt:  pięćdziesiąt, sześćdziesiąt, siedemdziesiąt, osiemdziesiąt, dziewięćdziesiąt.

(Veidojot skaitļus 50-90, pievieno galotni dziesiąt: pięćdziesiąt, sześćdziesiąt, siedemdziesiąt, osiemdziesiąt, dziewięćdziesiąt.)


0 zero
1 jeden
2 dwa
3 trzy
4 cztery
5 pięć
6 sześć
7 siedem
8 osiem
9 dziewięć
10 dziesięć
20 dwadzieścia
30 trzydzieści
40 czterdzieści
50 pięćdziesiąt
60 sześćdziesiąt
70 siedemdziesiąt
80 osiemdziesiąt
90 dziewięćdziesiąt
100 sto
200 dwieście
300 trzysta
400 czterysta
500 pięćset
600 sześćset
700 siedemset
800 osiemset
900 dziewięćset
1000 tysiąc

 

Ostatnia modyfikacja: Wednesday, 26 July 2017, 14:19 PM